Lokalna i područna (regionalna) samouprava

Sustav lokalne i područne (regionalne) samouprave

Ustavom Republike Hrvatske propisano je da je u Republici Hrvatskoj državna vlast ustrojena na načelu diobe vlasti na zakonodavnu, izvršnu i sudbenu, a ograničena je Ustavom zajamčenim pravom građanima na lokalnu i područnu (regionalnu) samoupravu.

Uspostava sadašnjeg sustava lokalne samouprave u Republici Hrvatskoj započela je 1992. godine postavljanjem temeljnog zakonodavnog okvira te je sustav uspostavljen 1993. godine, stupanjem na snagu zakona kojima se uređuje teritorijalni ustroj, samoupravni djelokrug, izborni sustav, način financiranja lokalne samouprave, a oživotvoren provedbom prvih lokalnih izbora.

Jedinice lokalne samouprave su općine i gradovi, a jedinice područne (regionalne) samouprave su županije.

U Republici Hrvatskoj ustrojeno je ukupno 555 jedinica lokalne samouprave i to:
 
  • 428 općina,
  • 127 gradova te
  • 20 jedinica područne (regionalne) samouprave, odnosno županija.

Grad Zagreb, kao glavni grad Republike Hrvatske, ima poseban status grada i županije, tako da je u Republici Hrvatskoj sveukupno 576 jedinica lokalne i područne (regionalne) samouprave.


Propisi

  • Ustav Republike Hrvatske (NN 85/10 - pročišćeni tekst i 5/14 - Odluka Ustavnog suda Republike Hrvatske)
  • Zakon o potvrđivanju europske povelje o lokalnoj samoupravi (NN- Međunarodni ugovori 14/97 i 4/08)
  • Zakon o lokalnoj i područnoj (regionalnoj) samoupravi  (NN 33/0160/01129/05109/07125/08 , 36/09150/11144/12 , 19/13 - pročišćeni tekst, 137/15-ispravak)
  • Zakon o lokalnim izborima (NN 144/12 i 121/16
  • Zakon o Gradu Zagrebu (NN 62/01125/08 36/09, 119/14)   
  • Zakon o područjima županija, gradova i općina u Republici Hrvatskoj (NN 86/06125/06-ispravak, 16/07-ispravak, 95/0846/10-ispravak, 145/1037/1344/13 , 45/13 i 110/15)
  • Zakon o provedbi uredbi Europske unije o Europskoj grupaciji za teritorijalnu suradnju (NN 74/14)                                                                                                                                              

Osim navedenih propisa koji su okvir sustava lokalne i područne (regionalne) samouprave, doneseni su i propisi kojima su uređeni službenički odnosi i plaće u lokalnoj i područnoj (regionalnoj) samoupravi, i to:
 
  • Zakon o službenicima i namještenicima u lokalnoj i područnoj (regionalnoj) samoupravi (NN 86/08 i 61/11)
  • Zakon o plaćama u lokalnoj i područnoj (regionalnoj) samoupravi (NN 28/10)
  • Uredba o klasifikaciji radnih mjesta u lokalnoj i područnoj (regionalnoj) samoupravi (NN 74/10)